J. E. Cirlot – Tính biểu tượng của chó & mèo

J. E. Cirlot

Tính biểu tượng của chó & mèo

Duy Đoàn chuyển ngữ từ bản tiếng Anh của Jack Sage
 

Chó

Biểu tượng của lòng trung thành, và cũng với ý nghĩa này khi nó xuất hiện khá thường xuyên dưới chân người phụ nữ trong những bức chạm khắc ở những ngôi mộ thời trung cổ; theo cùng một kiểu mà sư tử, đặc tính của phái nam, biểu tượng cho tính can trường (20). Trong biểu tượng của Thiên-chúa giáo, con chó mang một nghĩa khác, bắt nguồn từ chức năng của loài chó chăn cừu: ý nghĩa về việc canh gác và chỉ dẫn bầy đàn, là điều thỉnh thoảng trở thành câu chuyện trùng ngôn về người linh mục (46). Trong một nghĩa quảng bác hơn, mặc dù vẫn có liên hệ với cái vừa được đề cập, thì con chó – giống như loài kên kên – là bạn đồng hành với người chết trong ‘Chuyến vượt biển đêm’ [Night Sea-Crossing], vốn có liên hệ với tính biểu tượng của người mẹ và sự tái sinh. Nó mang một sự tạo nghĩa tương đồng khi xuất hiện trong những khung cảnh mô tả sự hiến tế những con bò cho Mithra [tên một vị thần xứ Ba-tư] (31). Trong luyện đan, nó được dùng như một kí hiệu hơn là một biểu tượng. Con chó bị một con sói nuốt chửng biểu trưng cho việc tinh chế vàng bằng chất antimony.

Mèo

Người Ai-cập liên hệ loài mèo với mặt trăng, và nó được coi là vật linh thiêng của các nữ thần Isis và Bast, vị sau là thần bảo hộ của hôn nhân (57). Tính biểu tượng thứ đến bắt nguồn từ màu của con mèo; con mèo đen có mối liên hệ với bóng tối và cái chết.

Chuyển ngữ tại Sài-gòn.
20120108.

Nguyên chú của tác giả:

(20) FERGUSON, George W. Signs and Symbols in Christian Art. New York, 1954.

(46) PINEDO, Ramiro de. El Simbolismo en la escultura medieval española. Madrid, 1930.

(57) TESTI, Gino. Dizionario di Alchimia e di Chimica antiquaria. Rome, 1950.

Nguồn:

Cirlot, J. E. “Dog” & “Cat.”  A Dictionary of Symbols. Trans. Jack Sage. 2nd edition. London: Routledge, 1971.

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s