Hạn chế trẻ tiếp xúc màn hình các thiết bị điện tử

Màn hình của các thiết bị điện tử liệu có tốt cho trẻ con?

Trong một công bố hồi tháng 11/2011, Viện Nhi khoa Hoa Kì (American Academy of Pediatrics) đã khuyên rằng cần phải hạn chế những đứa bé dưới 2 tuổi tiếp xúc màn hình TV, máy tính. Đây là lần thứ nhì Viện Nhi khoa Hoa Kì đưa ra lời khuyên này kể từ năm 1999. Bác sĩ Ari Brown cho biết: “Chúng tôi thấy là đến lúc cần xem lại chuyện này, bởi vì hiện giờ nơi đâu cũng có màn hình TV hay phim ảnh, do vậy thông điệp chúng tôi đưa ra trong thời đại ngày nay càng mang tính thời sự hơn.”

Nghiên cứu cho biết có một số chương trình phim ảnh có lợi về mặt giáo dục đối với những đứa bé trên 2 tuổi, chẳng hạn như giúp chúng cải thiện các kĩ năng xã hội, các kĩ năng ngôn ngữ. Tuy nhiên, đối với những đứa bé dưới 2 tuổi thì lại khác, lợi ích giáo dục đến từ các chương trình đó đối với những bé dưới 2 tuổi vẫn còn là một tuyên bố thiếu minh chứng khoa học. Lời khuyên của Viện Nhi khoa Hoa Kì không phải về vấn đề nội dung các chương trình truyền hình hay phim ảnh, mà về vấn đề các chương trình đó không đem lại được ích lợi gì cho bọn trẻ, nếu không muốn nói là còn chứa những nguy cơ tiềm ẩn gây hại cho trẻ.

Tác động của TV và phim ảnh đối với trẻ dưới 2 tuổi

Có những nghiên cứu cho biết nếu trẻ con dưới 2 tuổi xem quá nhiều chương trình truyền hình, thì chúng sẽ dễ có triệu chứng trì trệ trong việc dùng ngôn ngữ để biểu lộ cảm xúc,  (1) (2) (3)  thậm chí ở những trẻ dưới 1 tuổi thì còn có nguy cơ dẫn đến trì trệ phát triển ngôn ngữ. Bởi lẽ màn hình TV (và các loại màn hình khác) tuy có thể phát tiếng nói, nhưng cái môi trường ngôn ngữ ở màn hình thì không thể nào phong phú bằng ngoài đời thực. Một lẽ quan trọng khác nữa là trẻ con rất cần sự giao tiếp trao đổi qua lại, chẳng hạn như bé cười, thì mẹ bé cười lại, bé thè lưỡi ra, thì mẹ bé cũng thè lưỡi ra lại; đây là những trao đổi quan trọng giúp định hình mô hình giao tiếp luân phiên theo lượt, từ đó làm nền tảng vững chắc cho mối quan hệ gắn kết, thân mật giữa trẻ và cha mẹ. Màn hình TV (và các loại màn hình khác) hoàn toàn thiếu khả năng trao đổi qua lại này. 

Ngoài ra, việc cho trẻ xem TV quá nhiều sẽ vô tình làm trẻ bỏ lỡ, đánh mất đi những điều quan trọng. Trẻ sẽ bỏ lỡ đi những khoảnh khắc vui đùa ở môi trường sống bên ngoài, vốn dĩ là điều vô cùng thiết yếu cho sự phát triển của trẻ. Môi trường màn hình quá hạn hẹp, không có mùi vị, cũng không đem lại cảm giác gì cho trẻ, nên sẽ chẳng thể nào thú vị bằng những hoạt động vui chơi ngoài đời thực.

(Hình minh hoạ)

Do con người luôn bị thu hút bởi những thứ chuyển động, do vậy cho dù trẻ không tiếp xúc trực tiếp với màn hình thì chúng cũng dễ bị xao nhãng. Chẳng hạn như cha mẹ bật màn hình TV hay máy tính gần với chỗ trẻ đang chơi, thì sẽ dễ làm trẻ phân tâm và làm giảm thời lượng chơi đùa của trẻ. Hoặc nếu cha mẹ bật màn hình, rồi để màn hình đó rồi quay sang chơi với trẻ, thì sự hiện diện của màn hình sẽ dễ làm cho cả cha mẹ lẫn trẻ bị xao nhãng, dẫn đến việc tương tác giữa cha mẹ và trẻ giảm đi ít nhiều. Mà ta cũng biết đối với trẻ con thì việc tương tác với cha mẹ là điều cực kì quan trọng trong giai đoạn phát triển đầu đời của trẻ.

Ngày nay, có lẽ ai cũng biết ít nhiều đến lời khuyên này, nhưng trước sự lấn át của công nghệ, các bậc cha mẹ khó mà để tâm đến việc thực hiện lời khuyên đó một cách đúng đắn. Trẻ con cần phải được chơi đùa và tiếp xúc với thế giới phong phú bên ngoài để phát triển lành mạnh hơn là dán mắt vào màn hình TV hay các loại màn hình khác. Trong bối cảnh hiện nay thì gần như bất kì nhà ai cũng có TV, máy tính, hoặc khá giả hơn nữa thì sẽ có thêm những thiết bị công nghệ như iPad và các loại máy tính bảng nhỏ gọn khác. Do đó, lời khuyên này ngày càng trở nên cấp thiết hơn, và đòi hỏi các bậc cha mẹ càng phải chú tâm nghiêm túc hơn nữa vấn đề này.

Duy Đoàn
Sài-gòn, 20120704

Chú thích:

(1) Linebarger DL, Walker D. “Infants’ and toddlers’ television viewing and language outcomes.” Am Behav Sci. 2005; 48 (5): 624–645

(2) Zimmerman FJ, Christakis DA, Meltzoff AN. “Associations between media viewing and language development in children under age two years.” J Pediatr. 2007; 151 (4): 364–368

(3) Chonchaiya W, Pruksananonda C. “Television viewing associates with delayed language development.” Acta Paediatr. 2008; 97 (7): 977–982

Tài liệu tham khảo:

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s