Craig Malkin – Sự thấu cảm có quyến rũ?

Cách đây nhiều năm, khi tôi là một sinh viên năm nhất, vẫn đang muốn khám phá đời sống đại học, tôi đã gặp một phụ nữ trẻ khiêm tốn ở một buổi tiệc. Trong mắt tôi thì không có bất kỳ điều gì nổi bật ở cô ấy – cô ấy thậm chí còn mặc bộ đồ có màu sắc trung tính (đen và xám) – và nhiều người có thể mô tả cô ấy là giản dị. Nhưng khi cô ấy hỏi tôi là ai và tôi đang học ngành gì và quê ở đâu – “Oh, tôi lớn lên ở Connecticut, Anh và học tâm lý” – Tôi cảm thấy, trong một tiếng rưỡi tiếp theo, như thể cô ấy đang nghe từng câu từng chữ của tôi. Cô không chỉ nghe mà còn có vẻ hiểu những gì tôi cảm nhận ở mức độ sâu sắc mà tôi hiếm khi gặp được người nào như vậy trước đến giờ. Và chúng tôi càng trò chuyện nhiều, cô ấy càng trở nên quyến rũ. Nói rằng sự thấu cảm của cô làm tôi thoải mái có lẽ là nói giảm; nó thật kích thích.

Có phải chúng ta thường bị kích thích bởi những người dường như quan tâm đến chúng ta? Là một người lắng nghe tốt, biết quan tâm có thể nuôi dưỡng ngọn lửa ham muốn?

Nghiên cứu đã đem đến một số manh mối cho câu trả lời. Ví dụ, rõ ràng là khi chúng ta cảm thấy an toàn để chia sẻ những suy nghĩ và cảm xúc cá nhân sâu sắc với đối tác của chúng ta và họ thực sự quan tâm những điều chúng ta nói thì chúng ta có thể cảm thấy hạnh phúc và thân mật trong mối quan hệ của chúng ta. Do đó, không phải tự nhiên mà những bộ phim và những tiểu thuyết đầy những cảnh các  nam/nữ nhân vật chính bắt đầu chia sẻ những nỗi sợ sâu sắc nhất của họ và những ước mơ được ấp ủ trong lòng và kết thúc là họ ngã vào, một cách say đắm, vòng tay (hoặc cái giường) của người nghe câu chuyện của họ. Tuy nhiên, trong khi kiểu chia sẻ và thấu cảm này dường như tăng cường mối quan hệ và làm cho sự ham muốn sâu sắc thêm trong mối quan hệ đang tồn tại, thì chúng ta vẫn không chắc chắn liệu trở thành một người nghe biết quan tâm có thể chuyển thành sự phấn khích trong thế giới hẹn hò. 

Đó là lí do tại sao các nhà tâm lý Gurit Birnbaum và Harry Reis quyết định khám phá ảnh hưởng của sự thấu cảm lúc bắt đầu những mối quan hệ. Qua ba nghiên cứu khác nhau, họ đã kiểm tra về ảnh hưởng của cảm giác được quan tâm và được thấu hiểu bởi một người lắng nghe có thể có lên sự ham muốn của đối tượng với người đó. Nhưng họ cũng làm một điều khá thông minh. Họ đã đánh giá về kiểu gắn bó (attachment style) của mỗi người (mức độ mà con người cảm thấy thoải mái khi gần gũi, và phụ thuộc vào người khác).

Tại sao họ làm điều này? Các nhà nghiên cứu nghi ngờ rằng người có kiểu gắn bó an toàn và lo lắng (đó là người tìm kiếm và thích sự thân mật) sẽ trở nên ham muốn bởi sự thấu cảm, trong khi người có kiểu gắn bó né tránh (người hơi ghét sự gần gũi) sẽ không bị kích thích bởi một người lắng nghe biết quan tâm.

Trong nghiên cứu đầu tiên, họ phân ngẫu nhiên 72 sinh viên (không đồng tính) chưa tốt nghiệp thành các cặp khác giới, yêu cầu “những người chia sẻ” nói về một sự kiện cá nhân tiêu cực gần đây (ví dụ, thi trượt) và sau đó hướng dẫn những người đáp ứng “đáp ứng lại một cách tự nhiên”. Sau đó những người bộc lộ đánh giá về việc lắng nghe của người nghe theo một thang điểm với những mục như “[Anh/cô ấy] thực sự lắng nghe tôi,” cũng như sự quyến rũ tình dục của họ (“Bạn thích quan hệ tình dục với [anh/cô ấy] đến mức độ nào?”).

Thật thú vị, chỉ những người nghe có kiểu gắn bó an toàn và lo lắng bị kích thích ham muốn tình dục bởi sự thấu cảm của đối tác của họ. Đối tác của họ có vẻ càng quan tâm, thì những người có kiểu gắn bó né tránh càng ít hứng thú trong việc quan hệ tình dục với họ. Nói cách khác, những người né tránh sự thân mật (tức người có kiểu gắn bó né tránh) ít bị thú hút bởi một đối tác biết quan tâm!

Nhưng các nhà nghiên cứu có 1 lý thuyết khác mà họ muốn kiểm tra. Họ nghi ngờ rằng đàn ông sẽ bị kích thích bởi những người biết lắng nghe tốt, trong khi phụ nữ thì hoàn toàn không xúc động bởi những anh chàng dành hết tâm trí cho họ. Tại sao? Lý luận của họ dựa trên tâm lý học tiến hóa: Đàn ông nhìn thấy một cơ hội quan hệ tình dục ở bất kỳ dấu hiệu tích cực nào, như nói xin chào, hoặc tương tác mắt. Ngược lại, phụ nữ thì kén chọn hơn, họ thích một anh chàng có tính thống trị hơn vì đàn ông thống trị (alpha male) có gen tốt nhất. Các nhà nghiên cứu không tìm thấy bằng chứng cho thấy giới tính là quan trọng ở nghiên cứu thứ nhất, do đó họ quyết định tiến hành nghiên cứu thứ hai, ba.

Giống như trước, chỉ những người tham gia có kiểu gắn bó an toàn và lo lắng thấy sự thấu cảm là quyến rũ. Nhưng lần này, các nhà nghiên cứu phát hiện thấy những ảnh hưởng của giới tính: Đàn ông bị kích thích ham muốn tình dục bởi sự thấu cảm; nhưng phụ nữ thì không.

Vậy, đàn ông nên tránh tỏ ra quá quan tâm? Các chàng trai, hãy cẩn thận với điều đó. Các nhà nghiên cứu nhấn mạnh phát hiện quan trọng: Dù con người thấy sự thấu cảm là quyến rũ hay không thì nó phụ thuộc, ở mức độ lớn vào việc liệu họ thấy sự thân mật là quyến rũ hay không (kiểu gắn bó của họ). Và trong khi các nhà nghiên cứu phát hiện thấy sự khác biệt giới tính, thì điều quan trọng cần nhớ là nó chỉ xuất hiện khi họ dừng sử dụng những đáp ứng chân thật. Có lẽ phụ nữ không bị kích thích ham muốn tình dục bởi kiểu tử tế giả tạo. Hoặc có lẽ, như các nhà nghiên cứu thừa nhận, họ ít sẵn sàng nói rằng họ thấy sự thấu cảm là quyến rũ vì, về mặt lịch sử, họ ít có khả năng thừa nhận rằng họ thấy bất kì điều gì là quyến rũ. Trong khi nghiên cứu ủng hộ phát hiện chính của các tác giả thì tôi không thể tìm thấy một nghiên cứu độc lập nào liên quan đến những mối quan hệ chân thành đi đến kết luận rằng, nhìn chung phụ nữ thấy những người đàn ông biết thấu cảm là kém quyến rũ. Trong thực tế, tất cả đều cho thấy điều ngược lại, cảm giác của sự an toàn được nuôi dưỡng bởi sự thấu cảm dường như làm tăng ham muốn tình dục đối với đàn ông và phụ nữ.

Và bài học ở đây là: Nếu bạn muốn một đối tác biết quan tâm, bạn nên là người biết quan tâm và nhìn xem ai bị thu hút bởi bạn.

Thanh Hằng dịch

Nguồn: Is Empathy Sexy?
New research suggests that, for some of us, good listening is a turn-on.
Published on December 17, 2012 by Craig Malkin, Ph.D. in Romance Redux

PsychologyToday

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s