Erica Westley – Lợi thế song ngữ

 

Erica Westly

Lợi thế song ngữ

Duy Đoàn chuyển ngữ

 

Nhiều bậc phụ huynh muốn con họ thông thạo thêm một ngôn ngữ thứ hai, nhưng chỉ có một số ít đứa trẻ ở đất nước này làm được điều đó. Chỉ có 9% số người lớn tại Hoa-kì thông thạo hơn một ngôn ngữ. Ở châu Âu thì con số đó gần 50%. “Hoa-kì còn lâu mới thành một xã hội đa ngôn ngữ giống như nhiều đối thủ kinh tế của chúng ta,” Bộ trưởng Bộ Giáo dục Hoa-kì Arne Duncan nói thế tại một buổi họp về việc giáo dục ngoại ngữ vào tháng 12 vừa rồi.

Một phần vấn đề chính là việc các học sinh Mĩ không tiếp xúc thường với ngôn ngữ thứ hai mãi đến khi vào trung học, và thậm chí khi đó thì việc đào tạo ngoại ngữ cũng hiếm khi là chương trình bắt buộc. Rất nhiều nghiên cứu cho thấy rằng trẻ em có thể học được ngôn ngữ thứ hai nếu chúng bắt đầu sớm, nhưng năm 2008 thì chỉ có một phần tư số trường tiểu học tại Mĩ đưa ra hình thức dạy ngoại ngữ, theo nguồn của Bộ Giáo dục. Continue reading

Advertisements

Về sự biến đổi ngữ nghĩa của tiếng Việt ngày nay

Trong khoảng thời gian gần đây, tôi đặc biệt quan tâm đến tiếng Việt, vì tôi phát hiện ra rằng mình nói tiếng Việt như vậy chớ thiệt ra gần như chẳng hiểu gì về tiếng Việt. Trong quá trình tìm hiểu tiếng Việt thì tôi thấy rằng có một vấn đề thế này: nhiều từ hiện nay được dùng không còn đúng với nghĩa ban đầu của ngày xưa, nếu không muốn nói là dùng sai ngữ nghĩa. Để làm cơ sở, thì tôi chủ yếu dựa vào hai cuốn từ điển: một là cuốn Việt Nam tự điển của Hội Khai Trí Tiến Đức, đây là cuốn từ điển uy tín nhất về tiếng Việt thời kì trước 1975; hai là cuốn Hán-Việt từ điển của Đào Duy Anh, chuyên về những từ Hán-Việt.

Một số biến đổi về ngữ nghĩa

Hiện nay trong tiếng Việt có một số từ Hán-Việt mà ngữ nghĩa của nó đã biến đổi khá xa với cái nghĩa gốc ban đầu, không rõ vì nguyên do gì, chỉ mới vài chục năm trôi qua mà ngữ nghĩa đã trôi dạt xa đến vậy. Continue reading

Ngữ nguyên trong tiếng Anh


Ngôn ngữ chính là cái phản ánh văn hóa của một dân tộc nào đó, và qua từng thời kì, các từ dần thay đổi về mặt hình thái (morphology) và ngữ nghĩa (semantics) sao cho phù hợp với từng hoàn cảnh văn hóa xã hội. Do vậy, việc tìm kiếm nguồn gốc của từ ngữ cũng chính là dò theo dấu vết lịch sử sự phát triển về mặt văn hóa của một dân tộc.

Ernest Klein cũng đã từng phát biểu trong phần Preface của cuốn A Comprehensive Etymological Dictionary of the English Language: “Biết được nguồn gốc của từ ngữ chính là biết được lịch sử văn hóa của nhân loại.” [1] Việc tìm hiểu nguồn gốc và lịch sử của từ ngữ chính là mục đích của ngữ nguyên (etymology).

Continue reading